In vervolg op het artikel in de november-editie over hoe te handelen bij een verkeersongeval, laten we dit keer de politie aan het woord. Autoplus had een gesprek met Wim Rosing, vakspecialist technische verkeersondersteuning van de afdeling VOA (Verkeers Ongevallen Analyse) bij de politie in Noord- Nederland. Hij vertelt o.a. wanneer inschakeling van de politie noodzakelijk is en ook: hoe een verkeersongeval, in heel veel gevallen, voorkómen zou kunnen worden!

Tekst: Evert Flapper
Foto's: Politie Groningen, afdeling VOA

Altijd de politie bellen?
“Zodra wij een melding binnenkrijgen via 112 of 0900-8844”, zo begint Wim Rosing het gesprek, “dan lopen we een protocol door en kunnen al heel snel inschatten of het al of niet om een spoedeisend geval gaat. Op het moment dat er sprake is van een simpele aanrijding, met lichte schade en zonder lichamelijk letsel, wordt een beroep gedaan op de zelfredzaamheid van de burger en komt er geen politie ter plaatse. Wél altijd het schadeformulier invullen.

Er was een tijd, dat…..
We hebben een tijd gehad dat er helemaal geen politie meer ter plaatse kwam en er was een tijd dat we bij elke aanrijding aanwezig waren. Nu hebben we een middenweg gevonden en zeggen we: kun je het zelf oplossen, los het vooral zelf op. Maar op het moment dat er écht iets aan de hand is op een N-weg of op de ringweg met materiële schade en/of lichamelijk letsel, of er is sprake van een doorrijder, dan komen wij natuurlijk altijd zo snel mogelijk ter plaatse.

Bij twijfel: altijd politie bellen!
Het is altijd een kwestie van inschatting. Vaak ontstaan de problemen in de meeste gevallen niet altijd op de plaats van de aanrijding. Dus op het moment dat je denkt ‘ik vertrouw dit niet’ of bij twijfel: altijd politie bellen!

Dat voorkomt vaak een heleboel problemen achteraf, bijv. met de verzekering. Wie heeft schuld? Op het moment dat de politie de situatie heeft ingeschat en daarvan een rapport op maakt, staat het officieel zwart op wit en zijn er minder problemen te verwachten voor wat betreft de schuldvraag. Wat we mensen wel altijd aanraden: maak foto’s van de situatie. Van de schade aan je eigen auto en indien mogelijk ook van het andere, bij het verkeersongeval betrokken, voertuig. Dat kan een hoop ellende achteraf voorkomen. Als politie zijn wij objectief en onpartijdig. Wij leggen alles officieel vast en daar kan een verzekeringsmaatschappij op terugvallen.

Voorkómen is beter dan……
Het woord is gevallen, voorkómen! Even kort door de bocht, hoe kun je een verkeersongeval voorkómen? “Het antwoord daarop is nogal complex”, aldus Wim Rosing, “omdat er zoveel verschillende situaties bestaan. Een ongeluk zit tenslotte vaak in een klein hoekje. Wat de praktijk ons heeft geleerd is dat afleiding tegenwoordig de grootste oorzaak is van de meeste problemen in het verkeer.

De campagne “Laat je niet afleiden” geeft het mooi weer: m.n. het gebruik van de smartphone, tablet of zelfs de i-pad tijdens het autorijden, zorgt voor uiterst gevaarlijke situaties. De aandacht is daardoor even afgeleid van het verkeer, met alle vervelende gevolgen van dien. Je moet maar eens opletten hoeveel mensen tijdens het autorijden naar hun schoot zitten te kijken in plaats van door de voorruit. Vroeger zaten de mensen met de telefoon aan het oor, maar nu met het whatsappen is het veel gevaarlijker, want niemand kijkt nog op de weg. We hebben nu legio aanrijdingen waarvan wij sterk vermoeden dat het komt door het gebruik van smartphones tijdens het rijden. Wij doorzoeken bij een aanrijding nu standaard de gsm’s.

Minder verkeersdoden
Wat we ook merken is dat het aantal overtredingen voor te hard rijden beduidend minder is geworden de afgelopen jaren. Het wordt dan ook steeds lastiger om het laatste aantal verkeersdoden nog naar beneden te halen. Begin jaren 70 hadden we 3.000 verkeersdoden per jaar. Met snelheidscontroles, verplicht gordels dragen, steeds veiliger auto’s en aanpassing van de infrastructuur, konden we de hele hausse in een keer naar 50% brengen. We zitten nu tussen de 650 en 700 verkeersdoden per jaar. Breng dat nu nog maar eens naar beneden, want dat is eigenlijk inherent aan het aantal voertuigbewegingen. Bij een bepaalde hoeveelheid verkeersbewegingen in een bepaald gebied, zoals de Provincie Groningen, hoort gewoon een aantal aanrijdingen. De laatste jaren zijn er in de provincie Groningen tussen 20 en 30 verkeersdoden te betreuren.

Tot slot: een belangrijke tip!
Wat wij zelf als politie en zeker als verkeersongevallendienst, heel graag willen is dat mensen op de plaats van het ongeval de spullen niet aanraken. Uiteraard is de eerste prioriteit de hulpverlening aan de slachtoffers. Dit gaat voor alles. Voor het onderzoek is het belangrijk dat de overige spullen gewoon blijven liggen. Ga er vooral niet mee slepen om de weg vrij te maken voor het overige verkeer. Maak liever foto’s van de situatie. Mensen willen gelijk wat doen, zonder zich te beseffen dat ze heel veel sporen op zo’n PD (plaats delict) aan het uitwissen zijn. Sporen die belangrijk kunnen zijn voor het achterhalen van de schuldvraag. Er is altijd sprake van botsende belangen. Aan de ene kant wil je de weg weer zo snel mogelijk vrijmaken, maar aan de andere kant moet er wel goed sporenonderzoek verricht worden om de oorzaak te kunnen achterhalen. Bij ernstige verkeersongevallen met dodelijke slachtoffers, kan de snelweg afgesloten worden voor alle verkeer. Dit doen we zodat we zorgvuldig onderzoek kunnen doen en voor onze veiligheid en die van andere hulpverleningsdiensten. Daar zou wel eens wat meer begrip voor opgebracht mogen worden”, zo besluit Wim Rosing.

Wilt u zien wat de mannen van de Verkeersongevallendienst, vaak bij nacht en ontij, allemaal voor de kiezen krijgen, bekijk dan eens het filmpje hieronder!

A7 Veilig voorzichtig positief over eerste resultaten

Er zijn minder (extreme) hardrijders op de A7 en de gemiddelde snelheid op de snelweg is tijdens het eerste half jaar van het project A7 Veilig gedaald. Zo blijkt uit onderzoek dat de projectorganisatie van A7 Veilig heeft laten verrichten. De intensieve verkeerscontroles en voorlichting hebben een positief effect. In het onderzoek is de situatie vergeleken met andere snelwegen in Noord-Nederland. Om te kijken of het effect blijvend is, laat Rijkswaterstaat dit jaar opnieuw metingen verrichten. “Het is een goede start, maar we willen veel meer bereiken”, zegt Gerrit Schenk van Rijkswaterstaat. “Het aantal ongevallen moet dalen en het veiligheidsgevoel van weggebruikers moet toenemen.”
 
Het project A7 Veilig is ruim een jaar geleden gestart. Uit de eerste resultaten blijkt dat in 2012 de politie 3393 verkeersdeelnemers langs de kant van de weg heeft gezet en heeft bekeurd op het traject van Afsluitdijk tot Bad Nieuweschans. In 130 gevallen werd daarbij het rijbewijs ingenomen. De meeste mensen werden staande gehouden vanwege hun (veel te) hoge snelheid. Ook is een flinke groep (468 mensen) aangesproken op bellen achter het stuur, iets wat vaak tot gevaarlijke situaties en ongevallen leidt. De politie zet de controles in 2013 onverminderd door en richt zich daarbij nog meer op rijgedrag dat door weggebruikers zelf wordt aangeduid als gevaarlijk of irritant. Denk aan langdurig links rijden, onvoldoende afstand houden, geen richting aangeven of te langzaam rijden.
 
Veiligheidsgevoelens dalen licht na zomer 2012
De reacties van weggebruikers zijn van grote waarde voor de projectorganisatie van A7 Veilig. Iedereen kan zijn mening geven via een online enquête op de website a7veilig.nl. Via peilingen in de respons heeft de projectorganisatie een beeld van de veiligheidsgevoelens verkregen van inmiddels ruim 5000 weggebruikers. Na de laatste peiling (in december/januari 2013) blijkt dat het veiligheidsgevoel in het begin van 2012 duidelijk groeide en in de tweede helft van het jaar heel licht is afgenomen. Voelde in december 2011 62% zich (heel) veilig op de A7, in de lente was dat 69% en in juni/juli 65%. In het najaar daalde dat naar 58% en exact een jaar na de start 59%. Slechts een kleine groep voelt zich uitgesproken onveilig op de A7 (3,8% bij begin project en 5,5% na één jaar). In- en uitvoegstroken en knooppunten worden als meest onveilige stukken ervaren.
 
Extra voorlichting
De voorlopige resultaten zijn voor de projectorganisatie reden om onverminderd door te gaan met de activiteiten op de snelweg. Dit jaar zetten de partijen daarbij bovendien extra voorlichting in over veilig rijgedrag. In volgende metingen onder het publiek en onderzoek van snelheidsgegevens zal moeten blijken of de aanpak het gewenste effect sorteert. De eerstvolgende publieksmeting vindt plaats in juni 2013.
 
A7 Veilig
Het project A7 Veilig is bedoeld om de verkeersveiligheid en doorstroming op de rijksweg A7 van de Afsluitdijk tot Bad Nieuweschans te verbeteren. In het project A7 Veilig werken Rijkswaterstaat Noord-Nederland, de politie, Openbaar Ministerie en de provincies Fryslân en Groningen samen.